399D Đặng Thúc Vịnh, Xã Đông Thạnh, H. Hóc Môn, TPHCM
Khảo sát & tư vấn

Cách tính diện tích mái tôn và số tấm tôn cần mua (kèm công cụ tính)

Cách tính diện tích mái tôn chỉ cần một ý: mái càng dốc thì diện tích tôn càng lớn hơn diện tích mặt bằng, và hệ số nhân chính là 1 chia cosin của góc dốc. Với mái dốc 20% hệ số này là 1,02; với mái thái hay mái chữ L công thức vẫn vậy nếu các mặt cùng dốc. Phần khó nằm ở số tấm, vì tôn phải mua theo từng tấm và chiều dài từng tấm. Bài này có công cụ tính bấm sẵn, bảng hệ số dốc tính chính xác và hai ví dụ đủ số để bạn so với kết quả của mình.

Tóm tắt nhanh

  • Mọi mái có độ dốc đều nhau, dù hai dốc, bốn dốc hay chữ L: diện tích mái = diện tích mặt bằng đến mép hiên chia cho cosin góc dốc.
  • Hệ số cho mái dốc 20% là 1,020 chứ không phải 1,2: hệ số 1,2 chỉ đến khi góc dốc khoảng 33,6 độ (khoảng 66%).
  • Số tấm tính theo khổ hữu dụng (khoảng 1,0 m), không phải khổ cuộn 1,2 m: dùng 1,2 m làm mỗi tấm thiếu khoảng 17% diện tích.
  • Cùng mặt bằng 7 × 12,5 m, dốc 20%, mái hai dốc cần 26 tấm (92,8 m dài, hao 4%), mái thái cần 40 tấm (103 m dài, hao khoảng 15%).
  • Chiều dài dốc phải lấy cạnh huyền của tam giác vuông gồm chiều cao nóc và nửa bề rộng, không phải chiều cao nóc.

Công cụ tính diện tích mái tôn và số tấm

Nhập kích thước theo mặt bằng, đo từ mép hiên đến mép hiên (đã gồm phần hiên nếu hiên cùng độ dốc mái). Công cụ tính số tấm theo khổ hữu dụng, chiều dài mỗi tấm theo phương dốc, hao hụt cắt và khối lượng thép nền. Với mái thái, công cụ giả định mỗi tấm đặt theo chiều dài lớn nhất của dải tấm đó và phần cắt xéo không tái sử dụng, nên hao hụt là mức tối đa.

Công cụ tính diện tích mái tôn và số tấm

Kiểu mái:

Bề rộng nhà theo mặt bằng, đo đến mép hiên (m):

Chiều dài nhà theo mặt bằng, đo đến mép hiên (m):

Độ dốc mái (%):

Khổ hữu dụng của tấm (m):

Độ dày thép nền (mm):

Khổ cuộn (m):

Nếu công cụ không hiện trên thiết bị của bạn, dùng công thức ở các mục dưới; mọi con số trong ví dụ đều tính từ đúng các công thức đó.

Ba bước tính diện tích mái tôn

  1. Đo mặt bằng. Bề rộng B và chiều dài L, đo đến mép hiên. Nếu hiên cùng độ dốc với mái, phần hiên được tính luôn vào B và L.
  2. Lấy độ dốc. Từ bản vẽ (phần trăm), hoặc tính từ chiều cao nóc: với mái hai dốc đối xứng, độ dốc (%) = chiều cao nóc so với đỉnh tường chia cho nửa bề rộng, nhân 100.
  3. Nhân hệ số. Diện tích mái = B × L × hệ số. Hệ số bằng căn bậc hai của (1 cộng độ dốc thập phân bình phương), cũng là 1 chia cosin góc dốc.

Công thức này đúng cho mọi mái có tất cả các mặt cùng độ dốc, kể cả mái thái và mái chữ L, vì diện tích mặt nghiêng luôn bằng diện tích hình chiếu chia cosin góc. Không cần chia mái thái thành các hình thang và tam giác để tính diện tích; việc chia chỉ cần khi tính số tấm.

Bảng hệ số dốc tính chính xác

Độ dốc (%) Góc (độ) Hệ số nhân mặt bằng Diện tích tăng so với mặt bằng
5% 2,86 1,0012 0,1%
10% 5,71 1,0050 0,5%
15% 8,53 1,0112 1,1%
20% 11,31 1,0198 2,0%
30% 16,70 1,0440 4,4%
40% 21,80 1,0770 7,7%
50% 26,57 1,1180 11,8%
70% 34,99 1,2207 22,1%
100% 45,00 1,4142 41,4%

Bảng cho thấy với mái nhà ở và nhà xưởng thông thường (dưới khoảng 30%), hệ số chỉ lệch mặt bằng vài phần trăm. Nếu bạn gặp bài viết ghi hệ số 1,2 cho góc 20 độ, đó là sai: 1 chia cosin 20 độ bằng 1,064. Hệ số 1,2 tương ứng góc khoảng 33,6 độ. Mức dốc mái tôn nên chọn và cách đổi độ sang phần trăm xem ở bài độ dốc mái tôn tối thiểu theo TCVN.

Chiều dài dốc: cạnh huyền chứ không phải chiều cao nóc

Chiều dài dốc S của mái hai dốc bằng căn bậc hai của (chiều cao nóc bình phương cộng nửa bề rộng bình phương). Ví dụ nhà rộng 7 m, nóc cao 0,7 m so với đỉnh tường: nửa bề rộng 3,5 m, độ dốc 0,7 chia 3,5 bằng 20%, S = căn của (0,49 cộng 12,25) = 3,57 m. Một lỗi hay gặp trong các bài hướng dẫn là lấy chiều cao từ nền đến nóc làm chiều dài dốc, hoặc gán cạnh huyền 5,5 m cho tam giác có nửa bề rộng 3,5 m và chiều cao 2 m. Cạnh huyền đúng là căn của (3,5 bình phương cộng 2 bình phương) = 4,03 m. Với nhà dài 11,7 m, diện tích mái hai dốc đúng là 2 × 4,03 × 11,7 = 94,3 m²; lấy 5,5 m cho ra 128,7 m², cao hơn khoảng 36%.

Ví dụ 1: mái hai dốc 7 × 12,5 m, dốc 20%

Bước Phép tính Kết quả
Hệ số dốc Dốc 20% 1,0198
Diện tích mái 7 × 12,5 × 1,0198 89,2 m²
Chiều dài dốc mỗi tấm 3,5 × 1,0198 3,57 m
Số tấm mỗi dốc (khổ hữu dụng 1,0 m) 12,5 chia 1,0, làm tròn lên 13 tấm
Tổng số tấm 13 × 2 26 tấm
Tổng mét dài 26 × 3,57 92,8 m
Hao hụt do làm tròn (92,8 trừ 89,2) chia 89,2 4,0%
Thép nền, tôn 0,40 mm, cuộn 1,2 m 92,8 × 1,2 × 0,4 × 7,85 khoảng 350 kg

Hao hụt 4% đến từ việc làm tròn 12,5 lên 13: tấm cuối phải cắt dọc, phần dư 0,5 m bề ngang. Chiều dài 3,57 m thực tế nên đặt cắt khoảng 3,6 m, cộng thêm phần nhô vào máng nếu có theo hướng dẫn của nhà thi công; tài liệu Trimdek của Lysaght nêu thông lệ cho tôn nhô vào máng khoảng 50 mm.

Ví dụ 2: cùng mặt bằng nhưng mái thái bốn dốc

Với mặt bằng 7 × 12,5 m, độ dốc 20% như trên, diện tích mái thái vẫn là 89,2 m². Nhưng tôn cán sóng đặt theo phương dốc nên mỗi mặt hình thang và tam giác được chia thành các dải rộng 1,0 m, mỗi dải đặt cắt theo chiều dài lớn nhất của nó. Phần cắt xéo ở đường chéo mái thành phế liệu. Kết quả tính theo công cụ ở trên: 40 tấm, tổng 103,0 m dài, hao hụt khoảng 15,4%, thép nền khoảng 388 kg. So với mái hai dốc cùng mặt bằng, mái thái cần nhiều hơn khoảng 11% mét dài tôn (103,0 so với 92,8) dù diện tích mái như nhau. Với mặt bằng 8 × 12 m dốc 30%, mức hao hụt tối đa là khoảng 16,7%. Thực tế thợ có thể tận dụng một phần đoạn cắt xéo cho vị trí đối xứng, nên mức hao hụt thật thường thấp hơn; con số 15% trở lên là cận trên để dự trù.

Hao hụt phụ thuộc chiều dài nhà, không phải con số cố định

Nhiều bài khuyên mua dư 5 đến 10% mà không nêu căn cứ. Thực tế hao hụt do làm tròn số tấm phụ thuộc phần lẻ của chiều dài nhà so với khổ hữu dụng 1,0 m.

Chiều dài nhà (m) Số tấm mỗi dốc Bề ngang thừa (m) Hao hụt do làm tròn
6,2 7 0,8 12,9%
8,4 9 0,6 7,1%
12,5 13 0,5 4,0%
20,3 21 0,7 3,4%

Nhà càng ngắn thì phần dư càng chiếm tỷ lệ lớn. Với mái dài 6 m, đo chính xác đến từng centimet và tính lại chiều dài sao cho gần số nguyên khổ hữu dụng (nếu thiết kế cho phép) tiết kiệm được cả một tấm. Khổ hữu dụng khác nhau theo biên dạng; xem bài khổ tôn tiêu chuẩn để lấy đúng con số, vì với tôn 7 sóng khổ 0,95 m số tấm tăng lên thấy rõ.

Những hạng mục tính cùng với số tấm

  • Tôn úp nóc: tính theo mét dài, bằng chiều dài đường nóc (mái hai dốc là L; mái thái là L trừ B). Xem báo giá tôn úp nóc.
  • Diềm và máng xối: tính theo chu vi mái và chiều dài chân mái; chi tiết ở bài phụ kiện mái tôn.
  • Xà gồ: số hàng bằng chiều dài dốc chia nhịp xà gồ, làm tròn lên rồi cộng 1; nhân với chiều dài nhà để ra tổng mét. Cách chọn nhịp có ở bài khoảng cách xà gồ lợp tôn, giá ở xà gồ C.
  • Vít: số tấm × số hàng xà gồ × số vít mỗi tấm mỗi xà gồ. Tài liệu Trimdek của Lysaght lấy 4 vít mỗi tấm mỗi xà gồ. Ở ví dụ 1 với nhịp 1,0 m: hàng xà gồ = làm tròn lên (3,57 chia 1,0) cộng 1 = 5, vít = 26 × 5 × 4 = 520, cộng dự phòng 5% khoảng 546 vít. Số vít mỗi tấm của biên dạng trong nước lấy theo hướng dẫn của nhà máy.

Những sai lầm hay gặp khi tính mái tôn

  • Dùng chiều cao nóc làm chiều dài dốc. Phải dùng cạnh huyền; xem ví dụ 4,03 m so với 5,5 m ở trên.
  • Chỉ tính một dốc cho mái hai dốc. Có bài hướng dẫn cho ví dụ diện tích 30,69 m², đúng bằng một dốc; công thức của chính bài đó phải nhân đôi.
  • Coi mỗi tấm rộng 1,2 m. Một số bài tính mỗi tấm 7,2 m² (1,2 × 6). Khổ 1,2 m là khổ cuộn; mỗi tấm phủ được khoảng 1,0 m, tức 6,0 m². Làm vậy thiếu khoảng 17% số tấm.
  • Bỏ qua hệ số dốc hoặc nhân hai lần. Nếu đã đo chiều dài theo phương dốc thì không nhân hệ số dốc nữa.
  • Không tính hao hụt riêng cho mái thái và mái nhiều mặt. Dự trù khoảng 15% trở lên thay vì 5 đến 10%.
  • Quên phần nhô vào máng, phần mái hiên, chiều dài tấm tối đa. Tấm dài hơn khả năng vận chuyển phải nối chồng.

Câu hỏi thường gặp

Mái dốc 20% thì diện tích mái lớn hơn mặt bằng bao nhiêu?

Khoảng 2%: hệ số 1,0198. Mặt bằng 100 m² cho mái khoảng 102 m².

Một tấm tôn dài 6 m phủ được bao nhiêu mét vuông?

Với khổ hữu dụng 1,0 m là 6,0 m². Với khổ hữu dụng 0,95 m (một số dòng 7 sóng) là 5,7 m². Không dùng khổ cuộn 1,2 m để tính.

Mái thái tính diện tích có khác mái hai dốc không?

Không khác nếu các mặt cùng độ dốc: diện tích mái bằng diện tích mặt bằng chia cosin góc dốc. Khác ở số tấm và hao hụt do cắt xéo.

Nên mua dư bao nhiêu phần trăm tôn?

Mái hai dốc dài thường 3 đến 5% đủ; nhà ngắn hoặc phần lẻ lớn có thể 10% trở lên; mái thái đến khoảng 15%. Hãy tính bằng công cụ ở trên rồi cộng một tấm dự phòng cho sai số đo.

Cách đo độ dốc mái có sẵn khi chưa có bản vẽ?

Đo nửa bề rộng nhà và chiều cao nóc so với đỉnh tường, độ dốc bằng chiều cao chia nửa bề rộng nhân 100. Mái đã lợp có thể đặt thước nước lên một xà gồ hoặc dùng ứng dụng đo góc trên điện thoại rồi đổi sang phần trăm bằng tang.

Cần báo giá nhanh? Gọi/Zalo 0967 483 714 – gửi kích thước mặt bằng, độ dốc và biên dạng sóng, Cường Phát Steel bóc khối lượng và báo giá theo đơn hàng.

Nguồn tham khảo

Ghi chú về mức độ chắc chắn: công thức diện tích mái bằng diện tích mặt bằng chia cosin góc dốc là kết quả hình học áp dụng cho mái có các mặt cùng độ dốc; mái có nhiều độ dốc khác nhau cần tính từng mặt. Công cụ giả định khổ hữu dụng đều, chưa tính phần chồng mí đầu tấm khi phải nối, phần nhô vào máng và các lỗ xuyên mái. Mức hao hụt mái thái là cận trên, khi phần cắt xéo không được tái sử dụng. Khối lượng là thép nền theo khối lượng riêng 7.850 kg/m³, chưa gồm lớp mạ và sơn. Số vít mỗi tấm là giả thiết minh họa theo ví dụ của một nhà sản xuất nước ngoài.

Đánh giá
Tiết kiệm thời gianMọi vấn đề được giải quyết bằng một click chuột
Giao hàng siêu tốcGiao hàng siêu tốc trên toàn quốc đối với mọi đơn hàng
Đổi trả hàng 1-1Chịu trách nhiệm 1 đổi 1 nếu có bất kì sai sót
Quy trình đơn giảnGiải quyết nhanh chóng, dễ dàng và không rắc rối
Chat Zalo tư vấnNhắn tin báo giá nhanhGọi 0967 483 714Hotline tư vấn & báo giá